{"id":1177,"date":"2018-10-19T21:17:21","date_gmt":"2018-10-19T21:17:21","guid":{"rendered":"https:\/\/e-bialek.pl\/spodznakugryfa\/?page_id=1177"},"modified":"2018-10-19T21:48:01","modified_gmt":"2018-10-19T21:48:01","slug":"rudolf-clausius","status":"publish","type":"page","link":"http:\/\/e-bialek.pl\/spodznakugryfa\/zasluzeni-dla-nauki-i-techniki-spod-znaku-gryfa-rekomendacje\/rudolf-clausius\/","title":{"rendered":"Rudolf Clausius"},"content":{"rendered":"
\n
\n
\n
By Original uploader was user:Sadi Carnot at en.wikipedia \r\nhttp:\/\/www-history.mcs.st-andrews.ac.uk\/history\/Posters2\/Clausius.html, Domena publiczna, \r\nhttps:\/\/commons.wikimedia.org\/w\/index.php?curid=3181473<\/pre>\n
Rudolf Clausius \u2013 jeden z najwybitniejszych fizyk\u00f3w XIX wieku \u2013 urodzi\u0142 si\u0119 2 I 1822 r. w niewielkim w\u00f3wczas Koszalinie jako jedno z osiemna\u015bciorga dzieci okr\u0119gowego radcy i pastora Carla Ernesta Gottlieba, mieszkaj\u0105cego niedaleko ul. M\u0142y\u0144skiej i Piastowskiej. Na pocz\u0105tku uczy\u0142 si\u0119 w szkole ojca, lecz w 1838 r. jego rodzina przeprowadzi\u0142a si\u0119 do Szczecina, gdzie Clausius uko\u0144czy\u0142 miejscowe gimnazjum im. Fryderyka Wielkiego[1]<\/a>.\u00a0 Ju\u017c wtedy do\u015b\u0107 wysoko ceniono jego osob\u0119, gdy\u017c jak wspomina\u0142 jego brat Robert: \u201eWszyscy jego bliscy znajomi ze szko\u0142y doceniali jego odpowiedzialno\u015b\u0107 i szczero\u015b\u0107. Wysoko ceniono jego zdanie i darzono wielkim zaufaniem\u2026\u201d[2]<\/a>.<\/p>\n
Clausius po uzyskaniu \u015bwiadectwa dojrza\u0142o\u015bci podj\u0105\u0142 studia na Uniwersytecie Fryderyka Wilhelma w Berlinie (dzi\u015b Uniwersytet Humboldt\u00f3w) \u2013 pocz\u0105tkowo chcia\u0142 studiowa\u0107 histori\u0119 i filozofi\u0119, lecz w ko\u0144cu trafi\u0142 na matematyk\u0119 i fizyk\u0119, gdzie zyska\u0142 opini\u0119 jednego z najzdolniejszych student\u00f3w. Jak stwierdzi\u0142 jeden z jego profesor\u00f3w: \u201ePan student Clausius z Koszalina od trzech miesi\u0119cy ucz\u0119szcza na moje prelekcje z r\u00f3\u017cnych dziedzin matematyki z wzorow\u0105 przyk\u0142adno\u015bci\u0105, poza tym przez odpowiedzi na moje liczne pytania udowodni\u0142 mi, \u017ce posiada nie tylko talent to tej dziedziny nauki, ale r\u00f3wnie\u017c z najwi\u0119kszym upodobaniem pog\u0142\u0119bia swoj\u0105 wiedz\u0119\u201d[3]<\/a>. Po uzyskaniu dyplomu w 1844 r. Uniwersytecki dyplom z matematyki i fizyki Clausius otrzyma\u0142 w roku 1844, za\u015b 4 lata p\u00f3\u017aniej uzyska\u0142 doktorat na Uniwersytecie w Halle \u2013 tematem jego pracy by\u0142o \u015bwiat\u0142o odbite w atmosferze ziemskiej. Obszernie opisa\u0142 \u017ar\u00f3d\u0142o niebieskiego koloru nieba w ci\u0105gu dnia i czerwonego podczas wschod\u00f3w i zachod\u00f3w S\u0142o\u0144ca. Pomimo tego, \u017ce teza jego pracy zawiera\u0142a b\u0142\u0119dy, zaimponowa\u0142 u\u017cyciem matematyki do wyja\u015bnienia tych problem\u00f3w. R\u00f3wnocze\u015bnie pracowa\u0142 w jednym z gimnazj\u00f3w, gdzie uczy\u0142 matematyki i fizyki[4]<\/a>. Nast\u0119pne publikacje budowa\u0142y pozycje Clausiusa w \u015brodowisku, czego efektem by\u0142a opublikowana w 1850 r. w \u201eAnnalen der Physik<\/em>\u201d artyku\u0142 \u201eUeber die bewegende Kraft der W\u00e4rme und die Gesetze, welche sich daraus fuer die W\u00e4rmelehre selbst ableiten lassen<\/em>\u201d (\u201eO pot\u0119dze poruszaj\u0105cej ciep\u0142a i o prawach, kt\u00f3re st\u0105d mo\u017cna wyprowadzi\u0107 dla nauki o cieple<\/em>\u201d), co sta\u0142o si\u0119 podstaw\u0105 do rozwoju termodynamiki[5]<\/a>.<\/p>\n
Dzi\u0119ki wydaniu tej pracy trafi\u0142 do Kr\u00f3lewskiej Szko\u0142y Artylerii w Berlinie, jak i do tamtejszego uniwersytetu. W 1855 r. otrzyma\u0142 stanowisko\u00a0 kierownika Katedry Matematyki Fizycznej na Politechnice w Zurychu[6]<\/a>. Podczas pracy w Szwajcarii opracowa\u0142, razem z Francuzem Beno\u00eet Paulem \u00c9mile Clapeyronem s\u0142ynne r\u00f3wnanie Clapeyrona\u2013Clausiusa, kt\u00f3re okre\u015bla zale\u017cno\u015b\u0107 ci\u015bnienia od temperatury w fazowych przemianach substancji (np. gazu czy pary wodnej). Dzi\u0119ki r\u00f3wnaniu mo\u017cna okre\u015bli\u0107, czy ro\u015bnie obj\u0119to\u015b\u0107, temperatura lub ci\u015bnienie[7]<\/a>. Wprowadzi\u0142 do u\u017cytku tak\u017ce poj\u0119cie entropii (S), czyli termodynamicznej miary nieuporz\u0105dkowania materii i energii. Dzi\u0119ki entropii mo\u017cna por\u00f3wna\u0107 ilo\u015b\u0107 ciep\u0142a dostarczonego do danego cia\u0142a w stosunku do temperatury cia\u0142a po otrzymaniu ciep\u0142a. Stwierdzi\u0142: \u201eEnergia Wszech\u015bwiata jest sta\u0142a. Entropia Wszech\u015bwiata d\u0105\u017cy do maksimum\u201d[8]<\/a>. Pracowa\u0142 tak\u017ce nad II zasad\u0105 termodynamiki \u2013 jej ostateczne opracowanie nast\u0105pi\u0142o w 1865 r., gdy okre\u015bli\u0142, \u017ce: \u201eCiep\u0142o nie mo\u017ce samorzutnie przep\u0142ywa\u0107 od cia\u0142a o temperaturze ni\u017cszej do cia\u0142a o temperaturze wy\u017cszej\u201d[9]<\/a>. Prace Clausiusa spotyka\u0142y si\u0119 z zarzutami Anglik\u00f3w twierdz\u0105cych, \u017ce to w\u0142a\u015bnie oni jako pierwsi opisali prawa rz\u0105dz\u0105ce termodynamik\u0105[10]<\/a>.<\/p>\n
Ze Szwajcarii powr\u00f3ci\u0142 do Niemiec w 1867 r. (wraz z \u017con\u0105 i dzie\u0107mi), za\u015b w 1869 r. stan\u0105\u0142 na czele katedry Uniwersytetu w Bonn[11]<\/a>. Kiedy nadszed\u0142 jednak wybuch wojny francusko \u2013 pruskiej w 1870 r., Clausius bez wahania porzuci\u0142 bezpieczn\u0105 przysta\u0144 uniwersyteck\u0105 i zasili\u0142 szeregi oddzia\u0142\u00f3w pruskich. Zorganizowa\u0142 ze swoich student\u00f3w korpusy sanitarne, kt\u00f3re bra\u0142y udzia\u0142 w bitwach pod Gravelotte i Vionville. Za zas\u0142ugi zosta\u0142 odznaczony Krzy\u017cem \u017belaznym, ale z drugiej strony wr\u00f3ci\u0142 do domu z powa\u017cn\u0105 ran\u0105 nogi, co uczyni\u0142o go niepe\u0142nosprawnym do ko\u0144ca \u017cycia[12]<\/a>. Z powod\u00f3w rodzinnych (\u015bmier\u0107 \u017cony podczas porodu) ograniczy\u0142 swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 naukow\u0105, lecz zdo\u0142a\u0142 si\u0119 pozbiera\u0107 (czynnikiem motywuj\u0105cym by\u0142y jego dzieci), a p\u00f3\u017aniej nawet si\u0119 o\u017ceni\u0142. W 1884 r. zosta\u0142 rektorem Uniwersytetu w Bonn. Zmar\u0142 24 sierpnia 1888 r., ale jak wspomina brat \u2013 do ko\u0144ca \u017cycia prowadzi\u0142 badania[13]<\/a>.<\/p>\n
Clausiusa doceniono ju\u017c za jego \u017cycia. W 1868 r. zosta\u0142 cz\u0142onkiem s\u0142ynnego Royal Society od London, a w 1879 r. otrzyma\u0142 jego najwa\u017cniejsz\u0105 nagrod\u0119 \u2013 Royal Society Copley Medal (tzw. Medal Copleya). Poza tym otrzyma\u0142 tak\u017ce par\u0119 innych wysokich odznacze\u0144 naukowych, przyj\u0119to go te\u017c do towarzystwa naukowego w Edynburgu. Po\u015bmiertnie nazwano jeden z ksi\u0119\u017cycowych krater\u00f3w jego imieniu. W Koszalinie nazwisko Clausiusa otrzyma\u0142 jedna z ulic, za\u015b w mie\u015bcie dzia\u0142a Towarzystwo Wie\u017cy Clausiusa[14]<\/a>.<\/p>\n
Fizyk i matematyk George Francis FitzGerald stwierdzi\u0142: \u201eBy\u0142 przyk\u0142adem szlachetnej duszy, kt\u00f3ra po\u015bwi\u0119ca siebie dla ludzko\u015bci nie marnuje czasu na drobne opracowania drobnych problem\u00f3w. By\u0142 w najwi\u0119kszym stopniu praktykiem, jego praca jest wieczna i jego pami\u0119\u0107 b\u0119dzie \u017cy\u0142a tak d\u0142ugo jak ludzie b\u0119d\u0105 szanowa\u0107 jego po\u015bwi\u0119cenie\u201d[15]<\/a>.<\/p>\n
 <\/p>\n
[1]<\/a>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Rudolf J. E. Clausius. Biografia<\/em>, \u201eTowarzystwo Wie\u017cy Clausiusa Koszalin\u201d, [dost\u0119p: 30 IX 2018], http:\/\/www.clausius-tower-society.koszalin.pl\/rudolf_je_clausius.html.<\/p>\n
[2]<\/a>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 J. J. O’Connor & E. F. Robertson, Rudolf Julius Emmanuel Clausius,<\/em> \u201eMacTutor History of Mathematics archive\u201d, 2000, [dost\u0119p: 30 IX 2018], http:\/\/www-history.mcs.st-andrews.ac.uk\/Biographies\/Clausius.html.<\/p>\n
[3]<\/a>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 M. Reinganum, Clausius, Rudolf<\/em>, \u201eDeutsche Biographie\u201d, 1910, [dost\u0119p: 30 IX 2018], https:\/\/www.deutsche-biographie.de\/pnd116540486.html#adbcontent; Rudolf J. E. \u2026<\/em>, http:\/\/www.clausius-tower-society.koszalin.pl\/rudolf_je_clausius.html; J. J. O’Connor & E. F. Robertson, Rudolf Julius\u2026,<\/em> http:\/\/www-history.mcs.st-andrews.ac.uk\/Biographies\/Clausius.html.<\/p>\n
[4]<\/a>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 T. Wojciechowski, Rudolf Clausius \u2013 Genialny Fizyk z Koszalina<\/em>, \u201eStowarzyszenie Przyjaci\u00f3\u0142 Koszalina\u201d, 2011, [dost\u0119p: 30 IX 2018], http:\/\/przyjaciele.koszalin.pl\/pl\/zane-postacie-koszalina\/58-rudolf-clausius-genialny-fizyk-z-koszalina.html; M. Reinganum, Clausius\u2026<\/em>, https:\/\/www.deutsche-biographie.de\/pnd116540486.html#adbcontent; Rudolf J. E. \u2026<\/em>, http:\/\/www.clausius-tower-society.koszalin.pl\/rudolf_je_clausius.html.<\/p>\n
[5]<\/a>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 M. Reinganum, Clausius\u2026<\/em>, https:\/\/www.deutsche-biographie.de\/pnd116540486.html#adbcontent.<\/p>\n
[6]<\/a>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Rasmus A., Badur J., Koszalinianin Rudolf Clausius termodynamikiem wszech czas\u00f3w,<\/em> \u201eTowarzystwo Wie\u017cy Clausiusa Koszalin\u201d, [dost\u0119p: 30 IX 2018], http:\/\/www.clausius-tower-society.koszalin.pl\/rudolf_je_clausius_dorobek.html.<\/p>\n
[7]<\/a>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Rudolf J. E. \u2026<\/em>, http:\/\/www.clausius-tower-society.koszalin.pl\/rudolf_je_clausius.html; J. J. O’Connor & E. F. Robertson, Rudolf Julius\u2026,\u00a0 <\/em>http:\/\/www-history.mcs.st-andrews.ac.uk\/Biographies\/Clausius.html.<\/p>\n
[8]<\/a>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Rasmus A., Badur J., Koszalinianin\u2026, <\/em>http:\/\/www.clausius-tower-society.koszalin.pl\/rudolf_je_clausius_dorobek.html.<\/p>\n
[9]<\/a>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 T. Wojciechowski, Rudolf\u2026, <\/em>\u00a0http:\/\/przyjaciele.koszalin.pl\/pl\/zane-postacie-koszalina\/58-rudolf-clausius-genialny-fizyk-z-koszalina.html.<\/p>\n
[10]<\/a>\u00a0\u00a0 Rudolf J. E. \u2026<\/em>, http:\/\/www.clausius-tower-society.koszalin.pl\/rudolf_je_clausius.html; J. J. O’Connor & E. F. Robertson, Rudolf Julius\u2026, <\/em>http:\/\/www-history.mcs.st-andrews.ac.uk\/Biographies\/Clausius.html.<\/p>\n
[11]<\/a>\u00a0\u00a0 Rasmus A., Badur J., Koszalinianin\u2026, <\/em>http:\/\/www.clausius-tower-society.koszalin.pl\/rudolf_je_clausius_dorobek.html; Rudolf J. E. \u2026<\/em>, http:\/\/www.clausius-tower-society.koszalin.pl\/rudolf_je_clausius.html; J. J. O’Connor & E. F. Robertson, Rudolf Julius\u2026,\u00a0 <\/em>http:\/\/www-history.mcs.st-andrews.ac.uk\/Biographies\/Clausius.html.<\/p>\n
[12]<\/a>\u00a0\u00a0 M. Reinganum, Clausius\u2026<\/em>, https:\/\/www.deutsche-biographie.de\/pnd116540486.html#adbcontent; Rudolf J. E. \u2026<\/em>, http:\/\/www.clausius-tower-society.koszalin.pl\/rudolf_je_clausius.html; T. Wojciechowski, Rudolf\u2026, <\/em>\u00a0http:\/\/przyjaciele.koszalin.pl\/pl\/zane-postacie-koszalina\/58-rudolf-clausius-genialny-fizyk-z-koszalina.html.<\/p>\n
[13]<\/a>\u00a0\u00a0 Rudolf J. E. \u2026<\/em>, http:\/\/www.clausius-tower-society.koszalin.pl\/rudolf_je_clausius.html; J. J. O’Connor & E. F. Robertson, Rudolf Julius\u2026,\u00a0 <\/em>http:\/\/www-history.mcs.st-andrews.ac.uk\/Biographies\/Clausius.html.<\/p>\n
[14]<\/a>\u00a0\u00a0 Rudolf J. E. \u2026<\/em>, http:\/\/www.clausius-tower-society.koszalin.pl\/rudolf_je_clausius.html; J. J. O’Connor & E. F. Robertson, Rudolf Julius\u2026,\u00a0 <\/em>http:\/\/www-history.mcs.st-andrews.ac.uk\/Biographies\/Clausius.html.<\/p>\n
[15]<\/a>\u00a0\u00a0 J. J. O’Connor & E. F. Robertson, Rudolf Julius\u2026,\u00a0 <\/em>http:\/\/www-history.mcs.st-andrews.ac.uk\/Biographies\/Clausius.html.<\/p>\n
Biblliografia<\/strong><\/p>\n
    \n
  1. O’Connor J. J. & Robertson E. F., Rudolf Julius Emmanuel Clausius,<\/em> \u201eMacTutor History of Mathematics archive\u201d, 2000, [dost\u0119p: 30 IX 2018], http:\/\/www-history.mcs.st-andrews.ac.uk\/Biographies\/Clausius.html<\/li>\n
  2. Rasmus A., Badur J., Koszalinianin Rudolf Clausius termodynamikiem wszech czas\u00f3w,<\/em> \u201eTowarzystwo Wie\u017cy Clausiusa Koszalin\u201d, [dost\u0119p: 30 IX 2018], http:\/\/www.clausius-tower-society.koszalin.pl\/rudolf_je_clausius_dorobek.html<\/li>\n
  3. Reinganum M., Clausius, Rudolf<\/em>, \u201eDeutsche Biographie\u201d, 1910, [dost\u0119p: 30 IX 2018], https:\/\/www.deutsche-biographie.de\/pnd116540486.html#adbcontent<\/li>\n
  4. Rudolf J. E. Clausius. Biografia<\/em>, \u201eTowarzystwo Wie\u017cy Clausiusa Koszalin\u201d, [dost\u0119p: 30 IX 2018], http:\/\/www.clausius-tower-society.koszalin.pl\/rudolf_je_clausius.html<\/li>\n
  5. Wojciechowski T., Rudolf Clausius \u2013 Genialny Fizyk z Koszalina<\/em>, \u201eStowarzyszenie Przyjaci\u00f3\u0142 Koszalina\u201d, 2011, [dost\u0119p: 30 IX 2018], http:\/\/przyjaciele.koszalin.pl\/pl\/zane-postacie-koszalina\/58-rudolf-clausius-genialny-fizyk-z-koszalina.html<\/li>\n<\/ol>\n<\/div>\n
    autor: Arkadiusz Piecyk, Ko\u0142o Naukowe Historyk\u00f3w Akademii Pomorskiej, pa\u017adziernik 2018<\/pre>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
    Rudolf Julius Emanuel Clausius (1822-1888) ur. w Koszalinie. Fizyk, jeden z tw\u00f3rc\u00f3w zasad termodynamiki.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1184,"parent":717,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-1177","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/e-bialek.pl\/spodznakugryfa\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1177","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/e-bialek.pl\/spodznakugryfa\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"http:\/\/e-bialek.pl\/spodznakugryfa\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/e-bialek.pl\/spodznakugryfa\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/e-bialek.pl\/spodznakugryfa\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1177"}],"version-history":[{"count":7,"href":"http:\/\/e-bialek.pl\/spodznakugryfa\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1177\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1198,"href":"http:\/\/e-bialek.pl\/spodznakugryfa\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1177\/revisions\/1198"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/e-bialek.pl\/spodznakugryfa\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/717"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/e-bialek.pl\/spodznakugryfa\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1184"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/e-bialek.pl\/spodznakugryfa\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1177"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}